"Hünkar Bektas Veli (Hacı Bektas Veli)" 1209 yilinda Horosan'nin Nisapur kentinde dünyaya gelmis.Babasi Seyyid Ibrahim Sani tarafindan soyu Imam Kazim'a dayanir.
Hacı Bektas Veli bir süre Türkistan'da ünlü mutasavviflardan Ahmet Yesevi'nin halifelerinden Lokman Perende nin yaninda tasavvuf dersi gördü.Engin bilgisiyle,kutbül-aktab ( kutuplarin kutubu ), kutbül-arifin ( ariflerin en ileri geleni ), baska bir degisle ermislik mertebesine ulasan Hacı Bektas Veli,Ahmet Yesvi dergahinda nasibini ve Hz.Ali'den gelen emanetlerini (elif-i Tac, hirka, cerag, sofra, alem ve secadeyi )teslim aldiktan sonra, Rum diyarina ( Anadolu'ya ) varmak uzere yola düstü.Once Kerbela'da Hz.Hüseyin'in ve Necef'te Hz.Ali'nin mezarlarini ziyaret etti.....erbain cikardi (kirk gün cile cekti ).
Hacı Bektas Veli Anadolu'ya bir güvercin donuyla, baris, ve dostluk düsünceleriyle geldi.Hacı Bektas Veli bir gönül eriydi. Onun düsünceleri, ezilen ve horlanan anadolu insanlarinin, baskidan ve yoksulluktan kurtulmanin umuduna gelmisti.
1220-1230 yillari arasinda Anadolu'ya geldi ve ilk duragi Sivas oldu.Daha sonra Amasya'da Babai tarikatinin kurucularindan Horosanli Baba Ilyas'in yanina vardi. Baba Iyas'in halifelerinden Baba Ishak'la birlikte bir süre bu dergahta hizmet verdi. Anadolu Selcuklu Sultanlarinin adaletsizligine, baski ve sömürü düzenine karsi gelisen Babailer eylemine (03.08.1239) , fikri düzeyde Hacı Bektas Veli'da katildi.Kardesi Mentes bu catismada öldü.Yaklasik 50 bin insanin katildigi birlesmesiyle gerceklesen bu eylem, ilk bilincli ve örgütlü Anadolu halk hareketiydi.Bu eylemden sonra Hacı Bektas Veli, Sulucakarahöyük'e ( bugünkü Nevsehir iline bagli olan Hacibektas'a ) yerlesti. Anadolu insanlarinin yasam bicimleriyle,inanclari ve kültür degerleriyle bagdasan, bütünlesen Anadolu Alevi Bektasi inancinin, felsefesinin temelini burda atti. Burada kurulan Hacı Bektas Veli-dergahi bir egitim merkeziydi.Ahi kurmlariyla (meslek loncalariyla) birlikte bir yandan cesitli meslek dallarinda egitim verilirken, diger yandan halki irsad edecek, aydinlatacak, yol gösterecek Alevi-Bektasi Dedeleri, Mürsitleri burada yetistiriliyordu.Burada meslek edinenler ve hakikat ilimine varan; arif-ibillah, Mürsid-i arif mertebesine ulasan Mürsitler, Dervisler, Yunuslar, Nesimiler, Kaygusuz Abdallar, Pir Sultan Abdallar
Hacı Bektas Veli hiç bir insanı Renginden, Dilinden, Dininden, farkli kökenden ve düsüncesinden ötürü ayiplamayan, hümanist felsefeyle etrafina cok kisa dönemde, genis bir halk kitlesi topladi. Hacı Bektas Veli'nin ögretisi, inanc ve düsünce yapisi (ALEVI -BEKTASILIK), insan sevgisi, hosgörü,demokrasi,laiklik, esitlik ve özgürlük demek.
YAPITLARI:
Hacı Bektas Veli'nin düsüncelerini "Makalat" adli bir kitapta topladigi söylenir.Arapca yazilmis olan kitabi, müridlerinden Molla Sadeddin (Yunus'un izinde giden ozan Said Emre ,1413-1414) tarafindan türkceye cevrilmistir.Hacı Bektas Veli'nin bundan baska "Fevaid" adli bir ögütler kitabinin oldugu da söylenir.Gene bazi kaynaklarda, "Serh-i Besmele" adindaki bir kitapta ona aitmis.Bunalrin ne derec gercek oldugunu n´bilemiyoruz,cünkü, Hacı Bektas Veli özünden koparmaya clisan bazi cevreler de degil
Insanlik asigi bu ünlü düsünürün su sözleriyle konuyu baglayalim.
Yukarida okudugunuz konu Ali Duran Gülcicek'in "Alevi-Bektasi-Yolu" ismli kitabinda alinmistir.